In een wetenschappelijke of technische context is een model een vereenvoudigde voorstelling, beschrijving of nabootsing van (een deel van) de werkelijkheid. Een model kan formeel zijn (bijvoorbeeld een wiskundige vergelijking, een diagram of een tabel) of informeel (een beschrijving in woorden).

Classificatie

In het boek Introduction to Operations Research (1957, 155ff) introduceren C. West Churchman, Russell L. Ackoff en E. Leonard Arnoff een onderscheid in drie typen modellen:

  • Iconische modellen lijken op de werkelijkheid, maar maken gebruik van andere materialen of een andere schaal – ze worden bijvoorbeeld gebruikt om ontwerpideeën vast te leggen (bijvoorbeeld schetsen, prototypes, virtual reality en schaalmodellen).
  • Analoge modellen beschrijven specifieke eigenschappen van een idee of systeem door details te verwijderen en zich te concentreren op de kernelementen (door middel van analogieën): bijvoorbeeld stroomdiagrammen en circuit-diagrammen. Deze modellen pretenderen niet precies op de werkelijkheid te lijken maar zijn bedoeld om bepaalde functies te onderzoeken.
  • Symbolische modellen representeren ideeën met behulp van code (bijvoorbeeld cijfers, wiskundige formules, woorden, muzieknoten). Symbolische modellen zijn een abstractie van de werkelijkheid.

Modellen kunnen op verschillende wijzen worden gebruikt. Zo kan een muziekstuk worden gespeeld, terwijl een vliegsimulator voor training kan dienen. Met een economisch model kunnen beleidsvoornemens worden getoetst. In een windtunnel kan een schaatspak worden uitgeprobeerd, Madurodam is een grote trekpleister voor toeristen. Een heel bijzonder model is Biosfeer 2, een kunstmatig, gesloten ecologisch systeem waarin ook mensen hebben gewoond.

Tegenwoordig wordt bij het gebruik van een model vaak een computer ingezet voor het uitvoeren van de berekeningen die nodig zijn voor kalibratie en simulatie.

Elke wetenschappelijke discipline heeft zijn eigen modellen. Zo zijn er modellen in de economie, de psychologie, de klimatologie, de ecologie en de verkeersafwikkeling.

Meer kennis en  informatie hierover kunt u verkrijgen tijdens de NIBAA masterclass design en branding en/of opleiding brand management en opleiding design management, opleiding reputatie management, cursus communicatie management of opleiding merkmanagement in Utrecht. Thema’s die hierin behandeld worden zijn: merkidentiteit, positionering, merk, strategie, marketing, brand identity, merkarchitectuur, branding, brand portfolio, merkmeerwaarde, merkwaardecreatie, design management, brand equity, brand building, internal branding, merkwaarden en diverse merkconcepten (www.nibaa.nl)